Blog Kategori - Veritabanı

SQL Server'da Snapshot Isolation seviyesi, geleneksel kilit tabanlı eşzamanlılık kontrol mekanizmalarının yarattığı performans darboğazlarına ve deadlock senaryolarına bir tepki olarak ortaya çıkmıştı ...

Oracle veritabanında, Paralel Query (Paralel Sorgu) mekanizması, büyük ölçekli veri işleme iş yüklerini, tek bir işlemi alt görevlere bölerek ve bu görevleri birden fazla CPU çekirdeği üzerinde eşzama ...

Veritabanı connection pooling, bir uygulama ile veritabanı arasında yeniden kullanılabilir bağlantıların önceden oluşturulduğu ve yönetildiği bir mekanizmadır. Bu teknik, modern dağıtık sistemlerde ka ...

PostgreSQL'de partitioning (bölümleme), büyük tabloları daha küçük, yönetilebilir fiziksel birimlere ayırarak veritabanı performansını ve yönetimini optimize etmek için kullanılan temel bir veri organ ...

Veritabanı yönetim sistemlerinde Cost-Based Optimization (CBO), sorgu planlarını değerlendirmek ve en verimli olanı seçmek için nicel bir temel sağlayan matematiksel bir çerçevedir. Bu modelin kalbind ...

Depolama Ağları (Storage Area Networks - SAN) ve Ağa Bağlı Depolama (Network-Attached Storage - NAS), modern veri merkezi mimarilerinin iki temel sütununu oluşturur. SAN, yüksek hızlı, blok seviyesind ...

Firebird'de transaction (işlem) yönetimi, veri bütünlüğünün ve uygulama performansının en temel belirleyicilerinden biridir. Her işlem, ACID (Atomicity, Consistency, Isolation, Durability) prensipleri ...

PostgreSQL'de genelleştirilmiş arama (search) problemlerini çözmek için tasarlanmış iki temel indeks yapısı Generalized Inverted Index (GIN) ve Generalized Search Tree (GiST)'tir. Bu indeksler, gelene ...

Snapshot Replication, veritabanı nesnelerinin ve verilerinin belirli bir andaki görüntüsünü (snapshot) alarak tamamını hedef abonelere kopyalayan bir replikasyon türüdür. Bu yöntem, veri güncelliğinde ...

Geleneksel disk tabanlı veri depolama mekanizmaları, modern yüksek frekanslı işlem işleme (OLTP) sistemleri için önemli bir darboğaz oluşturmaktadır. Memory-Optimized Tables (MOT'lar), bu sorunu kökte ...

Veritabanı sistemlerinde otomatik ve benzersiz değer üretme ihtiyacı, özellikle birincil anahtar (primary key) alanlarının yönetiminde kritik bir gerekliliktir. Bu ihtiyacı karşılamak üzere kullanılan ...

Write-Ahead Logging (WAL), PostgreSQL'in dayanıklılık (durability) ve kurtarılabilirlik (recoverability) sağlamak için kullandığı temel bir mekanizmadır. Bu yaklaşım, veri dosyalarına yapılan tüm deği ...

Stored procedure performansını artırmanın temelini, içinde barındırdığı SQL sorgularının verimli yazılması ve yürütülmesi oluşturur. Bu, sadece doğru sonucu üretmekten ziyade, en az kaynak tüketimiyle ...

Redis Cluster'ın temelini oluşturan hash slot mekanizması, verilerin küme üzerinde dağıtılması için deterministik bir yöntem sunar. Bu yapı, geleneksel consistent hashing algoritmalarından farklı olar ...

Oracle veritabanı sistemlerinde prosedürel mantığın SQL ile entegrasyonu ihtiyacı, PL/SQL'in doğuşunun temel motivasyonudur. 1990'lı yılların başında, Oracle 6 sürümü ile birlikte sunulan PL/SQL 1.0, ...

PostgreSQL'de indeksleme, veritabanı sorgu performansını artırmak için kritik bir mekanizmadır. Bir indeks, tablo verilerinin bir alt kümesinin, sorgu motoru tarafından hızlı bir şekilde bulunabilmesi ...

Oracle Database, iş yüklerinin sistem kaynakları üzerindeki rekabetini yönetmek için hiyerarşik ve plan tabanlı bir mimari sunar. Bu mimarinin temelinde, Consumer Group (Tüketici Grubu), Resource Plan ...

Doküman depolama mimarisi, NoSQL (Not Only SQL) hareketinin temel taşlarından biri olarak 2000'li yılların sonlarında ortaya çıkmıştır. Bu yaklaşım, ilişkisel veritabanı yönetim sistemlerinin (RDBMS) ...

PostgreSQL'in extension (uzantı) ekosisteminin temelleri, yazılımın açık kaynak felsefesi ve modüler mimarisi ile derinden iç içe geçmiştir. Başlangıçta, Postgres95 olarak anılan sistem, nesne-ilişkis ...

SQL Server'da Cardinality Estimator (CE), sorgu optimizasyonunun kalbinde yer alan, istatistiksel bir tahmin motorudur. Temel işlevi, bir sorgunun yürütülmesi sırasında her işlemin (operation) çıktısı ...

SAP HANA'nın columnar storage yapısı, modern veritabanı yönetim sistemlerinin (DBMS) temel paradigma değişikliklerinden birini yansıtmaktadır. 2000'li yılların başında, özellikle veri ambarlama ve bus ...

Graph database'lerin teorik temelleri, Leonhard Euler'in 1736'daki Königsberg'in Yedi Köprüsü problemine getirdiği çözümle atılmış olmasına rağmen, pratik bilişim sistemleri olarak ortaya çıkışları 20 ...

MySQL sorgu yeniden yazma (query rewriting), uygulama katmanından gelen orijinal SQL ifadesinin, çalıştırılmadan önce semantik olarak eşdeğer ancak genellikle daha verimli bir forma dönüştürülmesi sür ...

Oracle Exadata mimarisi, yüksek performanslı iş yükleri için optimize edilmiş, ölçeklenebilir ve tek parça çözüm olarak tasarlanmış bir veritabanı makinesidir. Bu sistem, Oracle Veritabanı yazılımı il ...

Modern veritabanı sistemleri, artan veri hacimleri ve kullanıcı taleplerini karşılamak için geleneksel seri sorgu işlemenin sınırlarını aşmak zorundadır. Büyük ölçekli veri ambarlarında veya yoğun ana ...

Veri tabanı sistemleri ve modern dosya sistemlerinin çoğunda, veri bütünlüğünü ve dayanıklılığını sağlamak için kullanılan temel bir mekanizma olan Write-Ahead Logging (WAL), tüm veri değişikliklerini ...

MySQL'de çoğaltma (replication), veritabanı işlemlerinin bir kaynak (master) sunucusundan bir veya daha fazla yineleyici (replica) sunucuya kopyalanması işlemidir. Semi-Synchronous (Yarı Eşzamanlı) Re ...

SQL Server'da her tablo en fazla bir clustered index içerebilir ve bu indeks, tablo verilerinin fiziksel sıralama düzenini doğrudan belirler. Bu nedenle, tablonun veri sayfalarındaki satırlar, cluster ...

Veritabanı sistemlerinde referans bütünlüğü, ilişkisel tasarımın temel taşıdır. Bu bütünlüğü sağlamak için kullanılan en güçlü araçlardan biri, yabancı anahtar kısıtlamalarıdır. CASCADE eylemi ise, bi ...

Cloud Firestore, Google'ın NoSQL, belge-tabanlı bir veritabanıdır ve modern, ölçeklenebilir uygulamaların temel veri depolama ihtiyacını karşılamak üzere tasarlanmıştır. Geleneksel ilişkisel veritaban ...

MongoDB Security Hardening sürecinin temel taşını, güçlü kimlik doğrulama mekanizmalarının etkinleştirilmesi ve yapılandırılması oluşturur. Varsayılan durumda kimlik doğrulamanın kapalı gelmesi, en ci ...

InfluxDB'de Sürekli Sorgular (Continuous Queries - CQ), zaman serisi verileri üzerinde otomatik olarak ve düzenli aralıklarla çalıştırılan, agrega işlevleri içeren sorgulardır. Temel amacı, ham, yükse ...

Veritabanı gecikmesi, bir sorgunun başlatılması ile sonucunun alınması arasında geçen toplam süreyi ifade eder. Bu süre, tek bir metrikten ziyade, birbirini etkileyen ve toplam yanıt süresini oluştura ...

SQL (Structured Query Language), ilişkisel veritabanı yönetim sistemlerinde (RDBMS) verileri tanımlamak, sorgulamak, işlemek ve kontrol etmek için tasarlanmış standart bir programlama dilidir. Veritab ...

MySQL veritabanı yönetim sisteminde bir sorgunun nasıl çalıştırılacağına dair adım adım bir rota haritası olan Execution Plan (Yürütme Planı), performans optimizasyonunun temel taşıdır. Bu plan, verit ...

Veri yapıları, verilerin bilgisayar belleğinde veya depolama alanında organize edilmesi, saklanması ve yönetilmesi için tanımlanmış özel formatlardır. Bu yapılar, veriye erişim, ekleme, silme ve arama ...

Veritabanı yönetim sistemlerinde, transaction log (işlem günlüğü), sistemin dayanıklılığı ve tutarlılığının merkezinde yer alan kritik bir bileşendir. Bu yapı, veritabanında gerçekleştirilen tüm değiş ...

Dinamik SQL, uygulamanın çalışma zamanında dinamik olarak oluşturulan ve derlenen SQL ifadelerini ifade eder. Bu yaklaşım, statik SQL'in aksine, sorgunun yapısının programın çalışması esnasında belirl ...

Cassandra'da Hinted Handoff, dağıtık sistemlerin karşılaştığı en kritik zorluklardan birine, geçici düğüm arızalarına karşı esneklik sağlayan bir veri yazma protokolüdür. Bu mekanizmanın temel işlevi, ...

Veri yönetimi ve felaket kurtarma stratejilerinin ayrılmaz bir parçası olan yedekleme (backup), modern iş sürekliliğinin temel taşıdır. Ancak, yalnızca düzenli yedek almak, veri güvenliği ve kurtarıla ...

MongoDB, NoSQL veritabanı sistemleri içinde belge odaklı yapısıyla öne çıksa da, ikili (binary) büyük dosyaları saklama ihtiyacı da sıklıkla ortaya çıkar. Bu ihtiyacı karşılamak için geliştirilen Grid ...

SQL Server ortamlarında, deadlock, iki veya daha fazla işlemin, her birinin diğerinin sahip olduğu bir kaynağı beklediği ve bu nedenle hiçbirinin ilerleyemediği bir çıkmaz durumunu tanımlar. Bu, birbi ...

Modern veri yönetimi paradigması, operasyonel işlemler ile analitik sorgulamalar arasındaki geleneksel duvarların yıkılmasını zorunlu kılmaktadır. ...

Veritabanı performans izleme, modern BT altyapılarının sağlıklı işleyişi için vazgeçilmez bir disiplindir. Bu süreç, veritabanı sistemlerinin gerçek zamanlı olarak ve tarihsel bir perspektifle gözleml ...

MongoDB, modern uygulamalar için vazgeçilmez bir NoSQL veritabanı olarak geniş kullanım alanına sahiptir. MongoDB Change Streams, veritabanında meydana gelen gerçek zamanlı değişiklikleri izlemek içi ...

Veri ambarı modellemesinde, verilerin analitik sorgular için nasıl organize edileceğine dair iki baskın yaklaşım bulunmaktadır: Star Schema (Yıldız Şema) ve Snowflake Schema (Kar Tanesi Şema). ...

Transaction Log (İşlem Günlüğü), SQL Server'ın veri bütünlüğünü ve kurtarılabilirliğini garanti eden temel bileşenidir. Her veritabanı, veritabanı dosyalarından ayrı bir fiziksel dosya olarak tutulan ...

Veritabanı yönetim sistemlerinin temel taşı olan SQL (Structured Query Language), 1970'lerin başında IBM araştırmacıları Donald D. Chamberlin ve Raymond F. Boyce</strong> tarafından geliştirilmiştir. ...

Microsoft Access, Microsoft'un kişisel veritabanı yönetim sistemi (RDBMS) olarak piyasaya sürdüğü bir yazılımdır. İlk olarak 1992 yılında, Microsoft Office paketinin bir bileşeni olarak sunulmuştur. ...

MySQL, günümüzün en yaygın kullanılan açık kaynak kodlu İlişkisel Veritabanı Yönetim Sistemi'dir (RDBMS). İsmini, kurucularından Michael Widenius'ın kızı My ile popüler sorgu dili SQL'in (Structured Q ...

Grafik ve ilişkisel veritabanları, veriyi organize etme ve depolama konusunda kökten farklı felsefelere sahiptir. İlişkisel veritabanı modeli, 1970 yılında Edgar F. Codd tarafından ortaya atılan ve ve ...

PostgreSQL, yüksek performans, güvenilirlik ve veri bütünlüğünü merkeze alan, çok katmanlı bir istemci-sunucu mimarisi ile tasarlanmıştır. ...

Transact-SQL (T-SQL), Microsoft'un SQL Server ve Azure SQL veritabanı platformlarının merkezinde yer alan, SQL (Yapılandırılmış Sorgu Dili) standardını genişleten güçlü bir programlama dilidir. ...

SQLite, 2000 yılında D. Richard Hipp tarafından tasarlanmış, sunucu gerektirmeyen, kendi kendine yeten, sıfır yapılandırmalı ve işlemsel bir SQL veritabanı motorudur. Geliştirilme amacı, herhangi bir ...

İlişkisel veritabanı yönetim sistemlerinin (RDBMS) onlarca yıldır veri depolama ve yönetim dünyasına hâkim olmasının ardından, NoSQL kavramı 2000'li yılların sonunda devrim niteliğinde bir alternatif ...

SQL Server ve Oracle, kurumsal veri yönetiminde iki dev olarak öne çıksa da, temeldeki felsefeleri ve iş modelleri oldukça farklıdır. SQL Server, Microsoft'un kapalı kaynak kodlu, Windows ekosistemiyl ...

Veritabanı Yöneticisi (DBA), bir organizasyonun veri varlıklarının bütünlüğünü, güvenliğini, performansını ve kullanılabilirliğini sağlamaktan sorumlu olan uzman profesyoneldir. Bu rol, veritabanı sis ...

Veritabanı, yapılandırılmış bilgilerin veya verilerin düzenli bir şekilde saklandığı, elektronik bir sistemdir. Temel olarak, veritabanları büyük miktarda bilgiyi verimli bir şekilde yönetmek, güncell ...

Veritabanı, dijital bilgi yönetiminin temel taşı olarak tanımlanabilir. Organize edilmiş veri koleksiyonlarından oluşan bu yapılar, modern bilgi sistemlerinin omurgasını oluşturmaktadır. ...